Дидейрин сувар (День матери на лезгинском языке)


1 касДеде ! Виридалайни багьа, са куьнивни гекъигиз тежедай гаф. Т!ебиат рекьиз тежедайвал, и гафни гьамиша сагъ я. Дуьньяда халкьарин гьикьван гуьрчег адетрихъ галаз дидедин т!вар алакъалу я. Дидедин лай –лай, дидедин ч!ал,
Дидедин гъилер , дидедин къайгъударвал, эхирни дидедин… накъвар. Эхь диде намус я, ам хуьзвайди садрани к!еве гьатдач, рекьидайла,регъуь жедач ва шедач. Бес гьавиляй , тушни халкьди лугьузвайди : « Диде Ватан»
1-аял
Гьардаз вичин чка ава Дагълар гьуьлуьв агуд женни?
Заз сифте чIал чирай, диде Вун рикIелай алуд женни?
2 касДиде! Ам инсаниятдин сихил, несил давамарзавай бинейрин бине, гьар са велед патал рагъни варз, нурни чим, берекатни бахт, умудни панагь, уьмуьрни гележег я. Диде датIана гьар са веледдин рикIе, бейнида ава. ИкI туширтIа, лап четин макъамда мецел «диде» гаф къведачир.
 
КьепIин кIане фена йифер,
Хьана лацу жив хьиз кифер.
Эй балаяр, дидед кеферХана, рикIяй акъуд жени?
2- аялВи лайлаяр ширин мецинАма, диде, зи япара.Ви гафар за къене рик!инХуьда, диде, виш йисара.
3- аялТакурай заз пашмандиз вун,Нагъв тахьурай ви вилерал.Азиз диде, гъафилмир зун,Валай багьад жеч чилерал.
4- аялШиир кхьиз вакай, диде,Чухсагъул за лугьузва ваз.Гьамиша вун аваз рик!е,Жуван уьмуьр тухузва за.
5- аялЧан зи Диде , и ч/алар за Икрам ийиз багъишда ваз.Вун патав хьуй , ал гатфар за Хъуьт/уьн юкъуз багъишда ваз . 
6-аял
Цава рагъ хьиз хьурай кьилел ,Ви  балайрин вун гьамиша.Ви  лайлаяр ала рик/ел Къени чаз на алхиша .
7-аял
Чан Диде, къуй гьар са аял Ваз яб гуз ч/алал атурай .И дуьньядал алай бахтарДиде, ваз Аллагьди гурай . 
8-аял
Зун кесиб яз амукьайт/ан , Гумай са фу за ваз гуда . Манид ч/алар захъ тахьайт/ан , За баядар ваз лугьуда . 
9-аял
Вун нефес хьиз багьа я заз Зи чан ваз къурбанд я Диде.Ви  сивел  хъвер багьа я заз ,Рик/ни ви  гьулдан я , Диде .
10-аял
Гьар сада кьуй дидедин т/вар Малаикдин хьиз гьуьрметдив .Гекъиг жедач дидедин кар Са куьнивни мад  адетдин .
11- аялДидеВи пaк,aчух к1aнивили,Кьaбулaйлa зун къужaхдиз.Гьaзур я зун,зи рик1 чaнни,Гуз aнжaх зи дидeдиз.
Акурт1a ви пaшмaнвилeр,Гьaзур я зун михьиз дидe.Рик1eлaй фич ви хъсaнвилeр,Зaхъ aвaй сa aзиз дидe.
Зи шиирриз илгьaм гузвaй,Нурлу Зуьгьрe гъeд я дидe.Гьaр инсaндиз к1aнзaвaй,Дaим вeрц1и мeд я дидe.
12- аялГьисаб жедач тупlаралди зегьмет ви,Диде, чна гьич квадардач гьуьрмет ви.Гьар са кардиз къвезва еке къимет ви,Азиз диде, вун я чlехи девлет чи.13 –аялСифте вилиз акурдини вун я заз,Заз тербия гайидини гьахъ рахаз.Ксун тавур бала алаз гъилерал,Диде, заз вун сагъ акурай чилерал.14-аял
Аллагьди ваз гурай диде виш йисар,Шад яз фирай диде вири ви йикъар.Гьич садрани жез тахьурай ви рикl дар,Ви вилерай фидайбур хьуй шад накъвар.15-аял
Диде, ви тарс хуьзва даим рикlе за,Аферин ваз, туна зун дуьз рекье на.Азиз диде - ви гьар гаф заз вине я,Дуьньядилай багьади заз диде я.
16-аял
Сагъ тежер хер авазва хьи зи чанда,Кьуьзуь жезвай Диде акваз пашманда,Ам амукьна кlан я кIвале, ватандаГьайиф, гьайиф къе зи Диде кьуьзуь жезАдан чlулав, яргъи чlарар рехи жез…
17-аял
Зи мехъер югъ акурай ваз чан Диде,Ви тостунин ван гьат хьурай чи хъуьре,Эхь, амукьда ви акунар чи рикlеГьайиф, гьайиф къе зи Диде кьуьзуь жезАдан чlулав, яргъи чlарар рехи жез…
18-аял
Диде… Валай мукьва касни заз авач,Вун хьиз ширин гьич са инсан зав рахач,Ви хьиз рикIел зун саданни гьич алачГьайиф, гьайиф къе зи Диде кьуьзуь жез…Адан чlулав, яргъи чlарар рехи жез.19-аял
Аял чlавуз вичин чими къужахдаЧун ксуриз хьанай Диде кlвалахда.За Дидедал гьамишанда дамахда,Гьайиф, гьайиф къе зи Диде кьуьзуь жезАдан чlулав, яргъи чlарар рехи жез.
1 кас"Диде" идалай ширин гаф жедани. Диде авачиз чleхи гьайи аялдинди югъ яни? Бала чlехи авун, адаз тербия гун, адакай ватан кlани, жуван миллет кlани са инсан авун дидедин пара еке зегьмет я. Ам рикlелай алудун дуьз туш. Са бязибуру фикирда: "Дидеди авун вуч авурди я. Вири зи гьунар я" Ихьтин фикирар ийидай инсан жедани? Диде кьуьзуь хьайила, азарлу, зайиф хьайила патав хкввен тийидай бала жедани? Парабуруз диде амачирла и кардин гъавурда ахпа акьада. Гьич садрани дидедин зегьмет квадарна кlандач, адаз еке къимет гана кlанда.
20-аял
Зегьмет чlугур закай инсан хьун патал,Чандилай заз багьа я вун, чан диде.Ксун тийиз лайла ягъай йифера,Багьа я заз ви куркурдин ван, диде.1-аял
Гишин тиртlан, фу нен тийиз жедай зун,Ваз назвал гуз хъукьван тийиз шедай зун,Мекьи тиртlан, алукl тийиз парталар,Перем гъиле кьаз, ви патав къведай зун.
2- аялЧубарук хьиз вун шараграл элкъведай,Гьар патахъай вун суьрсет гваз хкведай.Тlимил акваз, диде, вуна гайиди,Чун, аялар, ви жибинра къекъведай.3- аялКъвез алатна вахтар йифен ахвар хьиз,Гележегди хъвер айизва хиялдиз.Дидеди хьиз ачухзава ватандиВичин чими къужах куьрпе аялдиз.4-аял
Зи ватандал пехъи душман атайла,Буба фенай хура къвазиз душмандин.Аял вахтар за хиялдиз хкайла –Кьве бурж гва зав: дидединни ватандин.5-аял
Ракъинин нур чкlанвай и дерейризГьар гатфари цуьквер гъизва, гун паталРагъ хьиз жумарт рикlер авай дидейриз.Чунни абруз вафалубур хьун патал.6-аял
Йисар фида, анжах экуь къамат виСа чlавузни чи рикlелай фидайд туш.Чун паталди кана уьмуьр, къуват ви.Чна леке ви намусдал гъидайд туш.
2 касВил ахъайна дуьнья акваз чан гузавай чан Диде я.
Диде лугьуз балад мецел чlал гъизавай чан Диде я.
Бурж амукьда и дуьняда чан гайитIан дидед рекъел,
Гьар са тIалдиз тебиб хьана тан хуьзавай чан Диде я.
Виле накъвар хара жеда атай чIавуз лайладин ван,
Балад уьмуьр вичин кула пар хьиз авай чан Диде я.
Хьурай къадир веледариз къуй дидедин гьар береда,
Чаз дуьняда гьахъ женнетдин рехъ чирзавай чан Диде я.
Са касдизни уьмуьр гьич диде авачиз несиб тахьуй,
Балад уьмуьр дуьз тахьайла рикI тIарзавай чан Диде я.
Уьмуьр фена жив хьанавай а чlарариз кьий ви рехи,
Чи дуьнядиз нав хьиз михьи рагъ жезавай чан Диде я.
Заз Сарханаз авач гьунар диде гафунин мана лугьуз,
Вичин тIварцIел гьахъ кIалубрин сир хуьз авай чан Диде я.

Приложенные файлы


Добавить комментарий