Шумер эне Аккад. 6 сынып.


Чтобы посмотреть презентацию с картинками, оформлением и слайдами, скачайте ее файл и откройте в PowerPoint на своем компьютере.
Текстовое содержимое слайдов презентации:

§1. Шумер және АккадҚосөзеннің төменгі ағысы бойының табиғаты және оның алғашқы тұрғындары.Қала-мемлекеттердің қалыптасуы.Шумер мемлекеті.Аккад мемлекеті.Урдың ІІІ әулетінің билігі. Ежелгі Қосөзен картасыТигрЕвфратАзияның оңтүстік- батысындағы қатарласа ағатын екі өзен – Евфрат және Тигр өзендері Кавказ тауларының оңтүстік сілемдерінен басталып, Парсы шығанағына құяды. Бұл екі өзенді ҚОСӨЗЕН деп атайды. Тигр өзеніЕвфрат өзені Қолайлы ауа райы, өсімдіктер мен жануарлар әлемінің молдығы мұнда адамдардың ерте кезден-ақ өмір сүріп, тіршілік етуіне әсер етті. Ең алғашқы тұрғындар аңшылық пен балық аулау арқылы өмір сүрді. Батпақты да жұмсақ, әрі құнарлы топырақты жерлерді біртіндеп игере бастады. Батпақтарды арықтар қазу арқылы құрғатты, суын ағызып жіберіп, егін егуді үйренді. Егін ектіПияз, қиярҚұрма ағашы, күнжутӘр түрлі көкөністерді – пияз, қияр т.б. өсіре бастады. Жеміс беретін құрма ағашын, май шығаруға болатын күнжүт өсіруді білді. Үй жануарларын өсіруге қолайлы ауа райы, шөптесін өсімдікткрдің көп болуы, жалпы мал шаруашылығының ерте дамуына әсер етті. Егіншілікті кең түрде жүргізу мүмкіндігі соқаның да ертерек дүниеге келуіне әсер етті.Соқаны есекке, өгізге жегу арқылы егістік көлемін ұлғайтып, көбірек өнім ала бастады. Бірақ мұнда құрылысқа қажетті тастар мен ағаштар аз болды. Сондықтан үй-жай салу үшін балшық пен қамыс кең түрде пайдаланылды. Үйлер көбінесе қамыстан салынып, балшықпен сыланды. Кейінірек балшықтан кірпіш жасауды үйренді. Қамысқұрылыс материалыОтын ретінде Оңтүстік Қосөзен бойын алғаш мекендегендер шумер және аккад халықтары. Шумерліктер Қосөзенге оңтүстік-шығыс жағына қоныстанса, аккадтықтар оңтүстік-батысына орналасқан. 2.Қала-мемлекеттердің қалыптасуы.Қосөзендегі өркениеттің негізін қалаған шумерліктер Ғалымдар шумерліктер тілінде егістік, бау-бақша, шабындық, жүзімдік, жер жыртушы, бақшашы деген атаулардың болғанын анықтады. Тигр өзеніЕвфрат өзеніҚосөзендегі жер шаруашылығы үлкен арықтар мен каналдар қазуды қажет етті.Оны ұйымдастыру мен жер бөліктері үшін тартысты реттеп отыру басқару жүйесінің қалыптасуына әсер етті. Мал шаруашылығыЕгіншілікҚолөнершаруашылығы Басқару жүйесі«Дуггур»басшылары«Машки»салық жинаушыларқоймашылар«гал-уку»әскербасылар«Дамкар»сауда-саттық басшысы Осылайша шағын мемлекеттер қалыптасты Б.з.б. ІY мыңжылдықта Қосөзенде қалалар пайда болды. Олар мемлекеттің шағын орталығына айналды.УРУРУКЛагашНИППУРОсылардың негізінен қала-мемлекеттер пайда болды. 3. Шумер мемлекеті Шумер – ерте заманғы мәдениетті негізін қалады. (б.з.б. 4-3 мыңжылдықта Шумерлік алғашқы қалалар пайда болды.Шумерліктер – алғаш жазуды ойлап табушыларӘр Шумер қалалары – басқарушысы мен әскері бар жеке мемлекет болды. Шумерлік қала-мемлекеттердің ішінде алғаш ерекшеленгендерінің бірі Лагаш болды. Ол б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың ортасында бірнеше көрші қаланы бағындырды. УРНАНШЕ атты билеуші тұсында ЛАГАШ күшейе түсті. ХрамдарканалдарменӘсіресе құрылыс жұмыстары кең түрде жүргізілді.салғыздыТастағы бедерлі суретте патша кірпіш салынған себетті басына көтеріп барады. Соңынан балалары,шенеуніктер мен қызметшілереріп барады. Бұл храмның негізін салтанаты еді. Әсіресе Эанату патша кезінде Лагаш қуатты мемлекетке айналды. Ол Қосөзеннің оңтүстік бөлігін түгел бағындырды. Ур, Урук қалаларын өзіне қосты. Қарсылық көрсеткен Умма қаласын талқандады. Өзінің бұл жеңісін тас бағанаға бейнелеттірді.Умманың тұрғындары Лагашпен соғыспауға, оған алым-салық төлеуге ант етті. Шынайы оқиға бейнеленген. Кей жазбаларда Эанатудың Киш қаласының және Элам билеушілерін жеңгені баяндалған.Шумер мемлекетінің құдіретті патшаларының бірі Лугал-заггиси. Ол шумерлердің діни орталығы Ниппурды бағындырды. Өзін Урук пен Урдың патшасы деп жариялады. Сөйтіп біріккен Шумер мемлекетінің астаналары ретінде осы екі қаланы жариялады. Зиккурат в городе Уре (XXI в. До н. э.) {BDBED569-4797-4DF1-A0F4-6AAB3CD982D8}МемлекетПатшасыЕрекшелігі Басқыншылық саясатыЛагашУрнаншеҚұрылыс жұмыстары кең жүргізілді. Храмдар мен каналдар.ол б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың ортасында бірнеше көрші қаланы басып алды.Эанатуқуатты мемлекеткеайналдырдыҚосөзеннің оңтүстік бөлігін бағындырды. Ур, Урук қалаларын қосып алды. Умма қаласын талқандады.Луггал-заггисиУрук пен Урдың патшасы атанды. Екі астана болды. діни орталық Ниппур қаласын басып алды. ШУМЕРАККАД4. Аккад мемлекеті.Б.з.б. ХХІV ғасырда Қосөзенде орталығы АККАД қаласы болған ірі мемлекет құрылды. Оның ШАРУККИН(Саргон) есімді патшасы Шумер жерін қосты. Сөйтіп, Шумер-Аккад патшалығын құрды Қосөзен халықтарынан мықты әскери күш жасақтадыОсы күшпен «Күміс таулар» деп аталған Сирия жеріндегі тауларға дейін жорық жасады.Мықты патшалық құрды.Оны, тіпті “әлемнің төрт құбыласының билеушісі” деп те атайды.Шарукки патша Аккад мемлекетінің гүлденуі НАРАМСИН атты билеушінің тұсында болды. Сирия жерін басып алып, Жерорта теңізіне дейін жетті. Урарту жеріне дейін әскерін апарып, Тигрдың бойын тұтастай бағындырды. Египетке жол ашты. Ол жақтан алтындар мен асыл тастар алды. Элам жеріне шабуыл жасап, келісім шарттарға отырды Урдың ІІІ әулетінің билігіБ.з.б. 2200 жылы Аккад мемл. Шығыстан тау халытары шабуыл жасайдыОларды шумерліктер «тау аждаһалары» деп атайтынБұл гутейліктер деп аталатын халық едіБ.з.б. 2109 жылы елде Шумерлік Урдың ІІІ әулетінің билігі орнадыПатшалық билік күшейдіҚала-мемл. билеушілері патесилер аймақтық әкім болды. Қосөзеннің Батысы мен Шығысына, Ассирияға жорық жасады.Сөйтіп, мықты мемл.құрылды {5C22544A-7EE6-4342-B048-85BDC9FD1C3A}МемлекетПатшаЕрекшелігіБасқыншылық саясатыАккадШаруккин(Саргон)«әлемнің төрт құбыласының билеушісі» атандыШумер-Аккад мемлекетін құрды. Өзара қырқыс, соғыс тоқтатып, бейбіт өмір сүрді. Ұзын каналдар салды. Шаруашылық пен сауда дамыды. Мықты әскер жасақтады.«Күсміс таулар» аталатын Сирия жеріне жорық жасады. Мықты патшалық билік орнатты.НарамсинАккад мемлекеті гүлденді. Елдің төрт құбыласындағы ірі елдерді өзіне бағынышты етті. Сыртқы елдермен сауда байланысын орнатты.Батыстағы Сирия жерін басып алып, жерорта теңізіне дейін жетті.Урарту жеріне әскерін апарып, Тигрдың бойын толық жаулап алды.Оңтүстікке жорық жасап, Египетке жол ашты. Элам жеріне шабуыл жасап, келісім шартқа отырды. ҚоладанЕңбек құралдарықаруларжасалдыБұл егіншіліктің дамуына ықпал еттіМал шаруашылығыБау-бақша өсіру ісі де дамыды ҚолөнерШеберханаларыүлкейдіМыс пен қоладанжүнненағаштантеріденқамыстанәртүрлібұйымдаржасады Айырбас кең дамыдыМыс ақшаКүміс ақшаларпайдаланылды Урдың ІІІ әулетінің басқыншылық саясатыШульги патша.Шығыстағы таулы өлке тайпаларына 9 рет шабуыл жасады.Элам жеріне басып кіріп, бір бөлігін бағындырдыТигр өзенінің жоғарғы ағысын жаулап алды.Батыстағы Сирияны бағындырып, Кіші Азияның шығыс бөлігіне енді.Сөйтіп қуатты Аккад мемл. құрды Шульги өзіне құдай тәрізді табынуды талап етті.Оның құрметіне храмдар салынып, мүсіндік ескерткішіне құрбандық шалынды. Осылай бір ғасырдан астам уақыт өмір сүрді. Б.з.б. ХХІ ғасырдың аяғында эламдықтар шабуыл жасады. Урдың ІІІ әулеті тақтан түсті. Ел тағы да ұсақ мемлекеттерге ыдырап кетті. {5DA37D80-6434-44D0-A028-1B22A696006F}МемлекетПатшаЕрекшелігіБасқыншылық жорықтарыАккадУрдың ІІІ әулеті Патшалық билік күшейді. Патшаны құдайға теңеді.Әкімдер сайланды.Қосөзеннің Батысы мен Шығысына жорық жасады. Тіпті, солтүстігіндегі Ассирия жеріне де шабуылға шықты. ШульгиБатыл басқыншылық саясат жүргізді. Шульги өзіне құдайдай табынуды талап етті.Шығыстағы таулы өлкеге 9 рет шабуыл жасады. Элам жерінің бір бөлігін бағындырды. Тигр өзенінің жоғарғы ағысын жаулап алды. Батыстағы Сирияны бағындырып, Кіші Азияның шығыс бөлігіне енді. Изобразительное искусствоШтандарт из Ура (III тыс. до н. э.)

Приложенные файлы


Добавить комментарий